نقش اکو در پروژه جاده ابریشم/ لزوم انجام طرح احیای جاده ابریشم

سه شنبه ۲۳ آذر ۱۴۰۰ در ۱۴:۵۷


ایستگاه اخبار:رییس هیات مدیره تعاونی تولیدکنندگان محصولات غذایی کشور گفت: ایران با داشتن منابع عظیم و قرارگرفتن در”هارتلند انرژی” موقعیت خوبی برای بهره گرفتن از مزایای پروژه راه ابریشم چین دارد.

مهدی کریمی تفرشی رئیس هیئت مدیره تعاونی تولیدکنندگان محصولات غذایی کشور در گفت‌وگو با رادیو پیام درباره طرح احیای جاده ابریشم توضیح داد: گرایش جهانی به الگوی توسعه مبتنی بر اقتصاد آزاد و افزایش صادرات، موجب شده کشورهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای به سوی همکاری در زمینه تجارت و صنعت، به عنوان ابزاری کارآمد برای توسعه اقتصادی و اجتماعی قدم بردارند. بر این اساس سازمان همکاری اقتصادی (اکو) توسعه اقتصادی کشورهای عضو را مدنظر قرار داده است.

وی افزود: اکو یک سازمان منطقه‌ای دولتی محسوب می‌شود که در سال ۱۹۸۵ از سوی ایران، پاکستان و ترکیه با هدف پیشبرد همکاری‌های اقتصادی، فنی و فرهنگی میان کشورهای عضو تاسیس شد. اکو در واقع جانشین سازمان همکاری منطقه‌ای برای توسعه (RCD) است که از سال ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۹ موجودیت داشت. در سال ۱۹۹۲، این سازمان با پذیرفتن هفت عضو کشور جدید شامل افغانستان، آذربایجان، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان مورد توجه بیشتری قرار گرفت. مهمترین نقش اکو برای کشورهای عضو، توسعه روابط اقتصادی آن است. اگر چه با موانع اقتصادی- سیاسی فراوانی مواجه است.

رئیس هیئت مدیره تعاونی تولید کنندگان محصولات غذایی کشور در ادامه گفت: گرایش جهانی برای پذیرش الگوی توسعه مبتنی بر اقتصاد بازار و افزایش صادرات، سبب شده کشورهای عضو اکو نیز به افزایش سرعت آزادسازی اقتصادی و نقش فزاینده بخش خصوصی در توسعه اقتصادی توجه ویژه‌ای داشته باشد. علیرغم چشم انداز روشن و اهداف توسعه‌ای مهمی که این سازمان دارد هنوز نتوانسته به جایگاه قابل قبولی دست پیدا کرده و اهداف منطقه‌ای خود را محقق کند.

وی ادامه داد: آمارها نشان‌دهنده این است که در سال ۲۰۱۴، تبادلات تجاری بین کشورهای عضو این سازمان تنها ۸ درصد از تجارت خارجی کشورهای عضو را در برداشته است و این نشانگر عدم توسعه بخش بازرگانی در میان کشورهای عضو است. در حالیکه بعد از تأسیس اتحادیه اروپا، حدود ۸۰ درصد از تجارت کشورهای عضو در درون خود اتحادیه انجام گرفته است.

کریمی تفرشی در ادامه بیان کرد: یکی از ابزارهای مهمی که به منظور گسترش مبادلات درون منطقه‌ای استفاده می‌شود، کاهش تعرفه‌های گمرکی و تخفیف تعرفه برای کالاهای وارد شده از سایر کشورهای عضو است. در این زمینه کشورهای عضو اکو با عقد موافقتنامه‌هایی برای کاهش تعرفه برخی از کالاهای وارداتی خود اقدام کرده اند. در حال حاضر اقتصاد کشورهای عضو اکو عموما توسعه نیافته، وابسته، تک محصولی، صادرکننده مواد خام و واردکننده کالاهای ساخته شده مصرفی است و این ویژگی‌های اقتصاد کشورهای عضو را بیشتر به اقتصادهای رقیب و نه مکمل تبدیل کرده است. هرچند این ساختارها در حال دگرگونی است و کشورهای عضو در جهت تنوع بخشیدن به تولیدات و صنایع و خروج از اقتصاد تک محصولی تلاش می‌نمایند.

وی اضافه کرد: برای ادغام موثر و کارآمد کشورهای عضو اکو در فرآیند جهانی شدن اقتصاد به ویژه عضویت در سازمان تجارت جهانی، پیش زمینه‌ها و زیرساخت‌هایی لازم است که فراهم شود از جمله سرعت بخشیدن به روند خصوصی‌سازی و خارج شدن از اقتصاد دولتی، آزادسازی و تنظیم بازار به ویژه خدمات، تلاش در جهت جذب سرمایه‌های خارجی و کاهش تدریجی تعرفه‌ها، گرایش به سمت سیاست‌های بازارمحور و الزام شرکت‌های تجاری به افزایش کیفیت کالاها می‌تواند زمینه‌ساز رشد فزاینده تحقق اهداف جهانی شدن اقتصاد باشد.

نائب رئیس هیئت مدیره انجمن علوم و فناوری غلات ایران ادامه داد: نقش سه کشور ایران، ترکیه و پاکستان در انتقال ثروت عظیم انرژی در میان کشورهای عضو اکو بسیار موثر و حائز اهمیت است. نیاز روزافزون اتحادیه اروپا به انرژی یک فرصت مهم را پیش روی اکو قرار داده است که این سه کشور می‌توانند از این فرصت طلایی بهره‌برداری کنند.

وی گفت: در حال حاضر بخش عمده‌ای از گاز مصرفی اروپا از روسیه، نروژ و الجزایر تامین می‌شود. این امر در کنار بروز برخی مشکلات سیاسی بین اروپا و روسیه مشکلات فراوانی را برای اروپایی‌ها در پی داشت. بنابراین در صورت اتخاذ یک موضع هماهنگ در بخش انرژی، شرایط کنونی فرصت بزرگی را در اختیار اعضای اکو قرار می‌دهد که با برنامه‌ریزی مناسب می‌توان از آن به نفع کشورهای عضو بهره‌برداری نمود.

کریمی تفرشی اضافه کرد: ایران که از بنیان گذاران این سازمان است، به یکی از محورهای اصلی و تعیین‌کننده در منطقه تبدیل شده است که یکی از عوامل آن جایگاه ایران در بازار انرژی جهان است. منابع چشمگیر انرژی و امکان انتقال آن به بازارهای جهانی، اهمیت و اعتبار ایران را در منطقه بسیار افزایش داده است. ایران موافقت نامه‌های همکاری چند جانبه متعددی را با کشورهای این منطقه امضا کرده است. ایران، یکی از بهترین مسیرهای انتقال انرژی از این منطقه به جهان است.

وی توضیح داد: ایران به دلیل داشتن مرز زمینی با ۵ کشور دیگر عضو و دارا بودن موقعیت استراتژیک جغرافیایی برای برقراری اتصال سایر اعضا به آب‌های بین‌المللی و نیز به دلیل استقرار دبیرخانه دائمی اکو در تهران از موقعیت محوری در این سازمان برخوردار است. از سویی دیگر محصور بودن کشورهای آسیای مرکزی که عضو این سازمان هستند باعث شده که اهمیت داشتن روابط اقتصادی و تجاری این کشورها با ایران از اهمیت بسیاری برای این کشور ها برخوردار باشد.

وی در پایان خاطرنشان کرد: ایران با داشتن منابع عظیم نفت و گاز و قرار گرفتن در «هارتلند انرژی» موقعیت جغرافیایی خوبی برای مشارکت و بهره گرفتن از مزایای پروژه راه ابریشم چین دارد. موقعیت ژئواستراتژیک ایران که در مرز دریای خزر و خلیج فارس قرار گرفته برای چین مهم است و این کشور خواهان مشارکت جدی ایران در این پروژه است. قطعا ایران به عنوان یک قطب اساسی در سازمان همکاری‌های اقتصادی اکو و نیز یک گذرگاه کلیدی در پروژه راه ابریشم می‌تواند از امکانات و مزایای این سازمان برای احیای جاده ابریشم و گسترش مناسبات تجاری بین کشورهای عضو استفاده نماید و خود به یک قطب اقتصادی در منطقه تبدیل شود.

تنظیم خبر:فاطمه محجوبی